Իրանն ու Թորոնթօն միաւորող լուսանկարչական ցուցահանդէս՝ Երեւանի մէջ
«ԹՈՐՈՆԹՈՀԱՅ» — Իրանահայ յայտնի լուսանկարիչ Նիկոլ Ֆարիդանիի եւ անոր դստեր՝ թորոնթոհայ Քաթրին Ֆարիդանիի լուսանկարչական ստեղծագործութիւններէն ընտրանի մը պիտի ցուցադրուի 23-28 սեպտեմբերին, Երեւանի «Թէքէեան» մշակութային կեդրոնին մէջ։
լուսանկարը առնուած է artebox-ի կայքէջէն
Նիկոլ Ֆարիդանին (1936-2008) իրանահայ նշանաւոր լուսանկարիչ է, որ յայտնի է Իրանի բնական գեղեցկութիւնը փաստագրելու իր անսասան նուիրուածութեամբ: Ֆարիդանին օդալուսանկարչութեան, երկրաբանական լուսանկարչութեան, միկրոլուսանկարչութեան ժանրերու հիմնադիրն է Իրանի մէջ։ 60-ական թուականներուն ան հռչակ ձեռք բերած է նաեւ Իրանի անապատներուն մէջ կատարած իր պատկերներով, որուն համար անուանուած է «Անապատներու լուսանկարիչ»: Տասնամեակներու ընթացքին ստողծած իր պատկերներուն մէջ կ’արտացոլուին երկրի բազմազան վայրերու` լեռնաշղթաներու, անապատներու, անտառներու եւ լիճերու էութիւնը: Ֆարիդանիի լուսանկարչական արխիւը վաւերագրած է Իրանի բնատեսարանները եւ վայրերը, որոնցնէ շատերը տարիներու ընթացքին ենթարկուած են զգալի փոփոխութիւններու` քաղաքաշինութեան, շրջակայ միջավայրի քայքայման կամ կլիմայական փոփոխութեան պատճառով: Անոր կատարած աշխատանքը մշակութային մեծ նշանակութիւն ունի Իրանի պատմութեան համար: Անոր լուսանկարները հնարաւորութիւն կու տան տեսնելու այն Իրանը, որ շատ առումներով այլեւս գոյութիւն չունի:
Նիկոլ Ֆարիտանիի լուսանկարչական ոճը յաճախ կը ճանչցուի լոյսի եւ ստուերի փոխազդեցութեան վրայ իր սուր կեդրոնացմամբ, ուր բնապատկերները կը փոխանցեն բնութեան թէ՛ կոշտութիւնը, թէ՛ քնքշութիւնը: Ան ունէր եզակի ունակութիւն` գեղեցկութիւն գտնելու ամենէն անսպասելի վայրերու մէջ` սովորական տեսարանները վերածելով արտասովոր պահերու:
Քաթրինը Նիկոլ Ֆարիդանիի կրտսեր դուստրն է, որ լուսանկարչութեան նկատմամբ սէրն ու տաղանդը ժառանգած է իր հօրմէ։ Ծնած է Իրան, նախնական ուսումը ստացած է Թեհրանի հայկական դպրոցին մէջ։ 1979-ին, յեղափոխութեան պատճառով քրոջ եւ մօր հետ տեղափոխուցած է Գանատա՝ հաստատուելով Թորոնթօ։
Ան իր տաղանդը կատարելագործած է ուսանելով լուսանկարչական տեսութիւն եւ հմտութիւններ «Ռայըրսըն» համալսարանին մէջ։ Նոր գիտելիքներով զինուած՝ ան ստեղծած է իր սեփական տեսողական ոճը, որ տարիներու ընթացքին զարգացնելով՝ դարձած է վաւերագրական լուսանկարիչ։
Քաթրին Ֆարիդանին կը կեդրոնանայ հիմնականօրէն դիմանկարչութեան եւ քաղաքային կամ ճարտարապետական լուսանկարչութեան վրայ. «Ես չեմ ծնած ձեռքիս տեսախցիկով, բայց որքան կը յիշեմ՝ «շրջանակած» եմ առարկաները իմ տեսադաշտիս մէջ եւ միշտ պատմած եմ պատմութիւններ, կարծես անոնք վառ պատկերներ ըլլան: Ես գրեթէ ամէն ինչ հետաքրքրական եւ լուսանկարելու արժանի կը համարեմ` ամենահեռաւոր վայրերէն մինչեւ իրենց տարիքէն աւելի իմաստուն դէմքեր», կը գրէ ան իր լուսանկարչական (Katrin Faridani Foto) կայքին մէջ:
«Փոխադարձ կապեր՝ հայր եւ դուստր Ֆարիդանիներ» ցուցահանդէսին պիտի ցուցադրուին Նիկոլ Ֆարիդանիէն վասթուն սեւ եւ սպիտակ լուսանկարներ, որոնք ան պատկերած է իր ստեղծագործական վաղ շրջանին` 1955-1975 թուականներուն: Քաթրինը ցուցահանդէսին կը ներկայանայ իր «Փոխկապակցուած» նախագիծով։ Որպէս վաւերագրող լուսանկարիչ՝ ան կը ներկայացնէ, թէ խմելու ջուրը ինչպէս կը հասնի սպառողին եւ ետ կը վերադառնայ` Թորոնթօ քաղաքի օրինակով:
Ցուցահանդէսը կը կազմակերպուի «Իրանահայ արուեստի հետքերով» հետազօտական նախագիծի ծիրէն ներս: Նախագիծին հեղինակը եւ ցուցահանդէսին համադրողը լրագրող-մշակութաբան Անահիտ Կորիւնն է:
